Santa Maria Maggiore

Basilica di Santa Maria Maggiore
Beoordeling
42 stemmen
De Santa Maria Maggiore is de grootste kerk in Rome gewijd aan Maria. De kerk, die teruggaat tot de vijfde eeuw, heeft een prachtig interieur met een spectaculair verguld plafond en weelderig versierde kapellen.
Basiliek van Santa Maria Maggiore
Santa Maria Maggiore

Apsis van de basiliek van Santa Maria Maggiore
Apsis
Santa Maria Maggiore is een van de vier pauselijke basilieken in Rome (de anderen zijn de Sint-Pietersbasiliek, de Sint-Jan van Lateranen en de Sint-Paulusbasiliek). De kerk is gelegen op de Cispius, een heuveltop van de Esquilijn.

De naam van de kerk ("maggiore") duidt aan dat dit de belangrijkste van de ongeveer tachtig kerken in Rome is die gewijd zijn aan Maria.

Legende van de sneeuw

De kerk wordt soms ook wel Santa Maria della Neve (Heilige Maria van de sneeuw) of Liberiaanse basiliek genoemd, een verwijzing naar de middeleeuwse legende van de sneeuw.

Volgens de legende had de patriciër Jan, eigenaar van de Equilijn, een droom tijdens de nacht van vier augustus in het jaar 352. In de droom verscheen de maagd Maria aan hem en ze droeg hem op een kerk te bouwen op de plaats waar de volgende dag sneeuw zou vallen. Diezelfde nacht zou ook paus Liberius dezelfde droom hebben gehad.

Santa Maria Maggiore 's nachts, Rome
De kerk 's nachts
Toen de volgende dag – in het midden van een verschroeiende zomer – het gerucht de ronde deed dat er sneeuw was gevallen op de Esquilijn, haastten zowel de patriciër als de paus zich naar de plek van het mirakel, waar ze zagen dat de vers gevallen sneeuw een figuur vormde die leek op het grondplan van een kerk. Liberius besloot toen om hier een basiliek te bouwen ter ere van Maria.

Het verhaal wordt evenwel door geen enkel document ondersteund. Het is zo ongeloofwaardig dat zelfs paus Benedictus XIV het wilde verwijderen uit het brevier.

De bouw

Detail van de voorgevel van de Santa Maria Maggiore in Rome
Detail van de voorgevel
In realiteit werd de kerk die door Liberius gebouwd werd niet opgedragen aan Maria en het gebouw werd mogelijk zelfs elders opgetrokken.

Het huidige gebouw dateert van de tijd van paus Sixtus III, die regeerde van 432 tot 440. Het werd gebouwd kort na het eerste Concilie van Ephesus (431), waar het dogma van de goddelijkheid van het moederschap van Maria werd uitgeroepen. De kerk werd gebouwd in de stijl van een grote Romeinse basilica, zonder dwarsbeuk.

Heilige Deur van de Santa Maria Maggiore
Heilige Deur

Klokkentoren van de Santa Maria Maggiore
De klokkentoren
In de veertiende eeuw werd er een klokkentoren toegevoegd die pelgims op weg naar de kerk hielp hun weg te vinden. Later, aan het einde van de zestiende en begin van de zeventiende eeuw, werden twee grote kapellen toegevoegd, die het grondplan transformeerden in dat van een Latijns kruis.

Exterieur

De kerk heeft in de loop der eeuwen heel wat wijzigingen ondergaan. De voorgevel, met de dubbele loggia, werd in 1743 toegevoegd. Het werd gebouwd in opdracht van Benedictus XIV naar een ontwerp van Ferdinando Fuga. Het bedekt een oudere gevel uit de twaalfde eeuw die versierd is met mozaïeken die aan het einde van de dertiende eeuw door Filippo Rusuti werden aangebracht.

De mozaïeken zijn nog steeds zichtbaar en vertellen het verhaal van de miraculeuze sneeuwval in augustus. Aan de linkerkant bevindt zich de Porta Sancta (Heilige deur), die enkel wordt geopend tijdens een jubileumjaar (eens om de vijfentwintig jaar). Rechts staat een standbeeld van Filips IV van Spanje, die de kerk een eeuwig durende donatie toewees. Het beeld werd ontworpen door Bernini en werd in 1692 gemaakt door Girolamo Lucenti.

De vijfenzeventig meter hoge klokkentoren – de hoogste in Rome – werd gebouwd in 1377, kort nadat de pausen uit hun ballingschap in Avignon waren teruggekeerd. De piramidale spits werd pas veel later, aan het begin van de zestiende eeuw, toegevoegd.

Interieur

Interieur van de basiliek van Santa Maria Maggiore in Rome
Middenschip

Detail van het plafond van de Santa Maria Maggiore in Rome
Detail van het plafond

Borghese kapel in de Basilica Santa Maria Maggiore in Rome
Borghese kapel
De basiliek van Santa Maria Maggiore staat vooral bekend om haar prachtige interieur dat er nog steeds uitziet als een basilica uit de oudheid. Het heeft een lengte van bijna zesentachtig meter en wordt door zesendertig Ionische zuilen van marmer en graniet onderverdeeld in drie schepen.

Boven de zuilen, vlak onder de ramen zijn een reeks mozaïeken uit de vijfde eeuw te zien. Ze beelden zesendertig taferelen uit het oude testament uit.

Een ander hoogtepunt in de basiliek is het prachtige cassettenplafond dat werd ontworpen door Giuliano da Sangallo en dat dateert uit de zestiende eeuw. Men zegt dat het verguld is met goud dat Christoffel Columbus uit Amerika had meegebracht en dat eigenhandig door de Spaanse koning aan paus Alexander VI werd overhandigd.

Het pauselijke altaar in de apsis wordt overdekt door een indrukwekkend baldakijn. Het wordt ondersteund door vier antieke zuilen die afkomstig zijn van de Villa van Hadrianus in Tivoli. De apsis is versierd met een prachtige mozaïek die in 1295 werd gemaakt door Jacopo Torriti. Het beeldt de 'Kroning van Maria' uit met Christus en Maria gezeten op een troon en vergezeld door heiligen. Paus Nicolaas IV, die het werk liet maken, wordt al knielend weergegeven naast kardinaal Giacomo Colonna.

Capella Sistina, Santa Maria Maggiore, Rome
Capella Sistina

Baldakijn van de Santa Maria Maggiore in Rome
Baldakijn

Twee grote, tegenover elkaar gelegen kapellen doen dienst als dwarsbeuk van de kerk. De kapel aan de rechterkant is de Capella Sistina (Sixtijnse kapel), genoemd naar paus Sixtus V die de opdracht tot de bouw gaf. De kapel, ontworpen door Domenico Fontana en voltooid in 1587, bevat waardevolle relikwieën en herbergt de graven van de pausen Pius V en Sixtus V.

Ertegenover ligt de Capella Borghese, ook Capella Paolina genoemd. Deze kapel werd pas later, in 1611, gebouwd door Flaminio Ponzio. De kapel is genoemd naar paus Paulus V Borghese. Volgens een legende werd de Madonna in deze kapel, de zogenoemde 'Salus Populi Romani', geschilderd door de evangelist Lucas en voltooid door engelen. Meer dan waarschijnlijk werd het in de middeleeuwen geschilderd, naar men vermoedt ergens in de dertiende eeuw. De pausen Paulus V en Clemens VIII liggen in deze kapel begraven.

De beroemdste persoon die in de Santa Maria Maggiore werd begraven is Gian Lorenzo Bernini, een van de grootste kunstenaars uit de geschiedenis. Zich maar al te goed bewust van zijn eigen roem ontwierp Bernini in zijn laatste levensjaren voor zichzelf een monumentale graftombe. Helaas werd de tombe nooit gebouwd en een eenvoudige grafsteen duidt nu de plaats aan waar Bernini en zijn familieleden begraven liggen.

Piazza Santa Maria Maggiore

Zuil op het Piazza Santa Maria Maggiore
De zuil
In het midden van het Piazza Santa Maria Maggiore, het plein vlak voor de kerk, staat een zuil met een bronzen barokbeeld van Maria en kind. De zuil werd in 1614 opgetrokken op bevel van paus V uit dankbaarheid voor het einde van een pestepidemie. De zuil werd gehaald uit de basiliek van Maxentius op het Forum Romanum. Het beeld is het werk van de Franse beeldhouwer Guillaume Berthélot.

De obelisk aan de andere zijde van de kerk, op het Piazza dell'Esquilino, werd in 1587 opgericht door paus Sixtus V als baken voor pelgrims. De obelisk stond oorspronkelijk bij de ingang van het mausoleum van Augustus. Een grote trap achter de obelisk leidt naar het apsis van de kerk. Van hieruit heb je een mooi zicht over het plein en de omgeving.
1020
rome
nl
x
Druk op <ESC> om het venster te sluiten
© 2017 www.aviewoncities.com